9 kwietnia przypada rocznica śmierci Andrzeja Strumiłły – wybitnego i wszechstronnego artysty wizualnego, poety, humanisty, który ostatnie dekady życia związał z Suwalszczyzną. Zmarł w 2020 roku w Suwałkach, pozostawiając po sobie ogromny dorobek artystyczny i intelektualny oraz trwały ślad w pejzażu kultury regionu i kraju.
© 2019 Wojciech Otłowski
Urodzony 23 października 1927 roku w Wilnie, dzieciństwo spędził nad Żejmianą pod Święcianami. Studiował pod kierunkiem Władysława Strzemińskiego w Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Łodzi, a dyplom z malarstwa uzyskał na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Już w młodości związał się ze środowiskiem artystycznym, pracował jako asystent na uczelniach, a później jako wykładowca.
© 2019 Wojciech Otłowski
Strumiłło był artystą o niezwykle szerokim spektrum twórczości – uprawiał malarstwo, rysunek, grafikę książkową, rzeźbę, fotografię, scenografię, a także pisał poezję i prowadził dzienniki. Przez lata dokumentował swoje podróże po Azji – do Chin, Indii, Nepalu, Japonii i Tajlandii – tworząc cykle rysunków, zdjęć i tekstów, które publikował w książkach, m.in. Factum est, Summa, 69 czy Ja. Poezje wybrane.
© 2017 Wojciech Otłowski
W latach 1982–1984 kierował Pracownią Graficzną przy Sekretariacie ONZ w Nowym Jorku. Po powrocie do kraju osiadł w Maćkowej Rudzie nad Czarną Hańczą – jak mówił, „najbliżej do Wilna”. Tu tworzył, pisał, dbał o przyrodę i dziedzictwo kulturowe regionu. Zainicjował Spotkania Sztuka–Środowisko w Wigrach, współtworzył Księgę Wielkiego Księstwa Litewskiego z Czesławem Miłoszem i Tomasem Venclovą, aktywnie wspierał Fundację „Pogranicze”.
© 2016 Wojciech Otłowski
Za swoją działalność został uhonorowany licznymi odznaczeniami – w tym Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, Złotym Medalem „Gloria Artis”, tytułem Honorowego Obywatela Suwałk oraz Ambasadora Kultury Podlasia. W 2017 roku województwo podlaskie ogłosiło Rok Andrzeja Strumiłły, a jego twórczość uświetniły wówczas liczne wystawy i wydarzenia.
Urna z jego prochami spoczęła na cmentarzu parafialnym w Magdalenowie.
Poniżej nagranie archiwalne – źródło: TVS24
