Planowane powiększenie rezerwatu przyrody „Jezioro Hańcza” napotkało kolejną przeszkodę. Podlaska Rada Ochrony Przyrody negatywnie zaopiniowała projekt rozszerzenia jego granic. Stowarzyszenie Miłośników Suwalskiego Parku Krajobrazowego „Kraina Hańczy” zwróciło się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku z pytaniami o argumenty stojące za tą decyzją oraz dalsze losy inicjatywy.
Pismo w tej sprawie zostało skierowane do Adama Juchnika, Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku, 22 października 2026 roku.
Rezerwat miał zostać powiększony o tereny leśne
Rezerwat przyrody „Jezioro Hańcza” obejmuje obecnie 304 hektary. Został utworzony 10 maja 1963 roku w celu ochrony wyjątkowych walorów przyrodniczych i krajobrazowych najgłębszego jeziora w Polsce. Hańcza jest również objęta ochroną w ramach międzynarodowego projektu AQUA UNESCO.
Jak wskazuje stowarzyszenie, otaczające jezioro lasy pełnią ważną funkcję ochronną. Ograniczają spływ powierzchniowy i erozję zboczy, wspierają retencję wody oraz wpływają na stabilność ekosystemu. Drzewostan pomaga także ograniczać parowanie wody z brzegów jeziora i zacienionych odcinków Czarnej Hańczy.
W związku z tym od lat postulowano wzmocnienie ochrony prawnej jeziora poprzez włączenie do rezerwatu dodatkowych terenów leśnych. Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska zaplanowała powiększenie jego powierzchni do 430,92 hektara.
Według informacji przedstawionych w piśmie projekt miał być efektem ponad dwuletnich konsultacji z udziałem naukowców, ekologów i samorządów, a także licznych konferencji. Jego założenia obejmowały kompleksową ochronę ekosystemu jeziora i jego otoczenia, wzmacnianie naturalnej retencji oraz ochronę cennych siedlisk i gatunków.
Stowarzyszenie podkreśla również, że grunty przewidziane do włączenia w granice rezerwatu należą w całości do Skarbu Państwa. Według autorów pisma proponowane rozwiązanie nie miałoby ograniczać działalności rolniczej.
Negatywna opinia Podlaskiej Rady Ochrony Przyrody
Kwestia powiększenia rezerwatu znalazła się w programie posiedzenia Podlaskiej Rady Ochrony Przyrody 5 sierpnia 2026 roku. Wówczas jednak, z powodu braku kworum, Rada nie zajęła stanowiska. Projekt miał wrócić pod obrady podczas kolejnego posiedzenia planowanego na listopad.
Jak wynika z pisma stowarzyszenia, głosowanie odbyło się jednak w trybie zdalnym pomiędzy posiedzeniami Rady. Projekt został zaopiniowany negatywnie. Według autorów listu w głosowaniu uczestniczyło osiem spośród 30 uprawnionych osób.
Stowarzyszenie zwraca uwagę na okoliczności przeprowadzenia głosowania i prosi Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska o wyjaśnienie, jakie argumenty przedstawiono członkom Rady przeciwko powiększeniu rezerwatu. Pyta również, które instytucje prezentowały takie stanowisko i czy uzależniały poparcie dla projektu od spełnienia określonych warunków.
Czy sprawa jest już zamknięta?
W swoim wystąpieniu stowarzyszenie pyta także, czy negatywna opinia Podlaskiej Rady Ochrony Przyrody przesądza o dalszych losach projektu oraz czy Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska uznaje sprawę za definitywnie zakończoną.
Na tym etapie pismo nie zawiera odpowiedzi RDOŚ na postawione pytania. Nie ma więc podstaw, by przesądzać, czy plan powiększenia rezerwatu zostanie porzucony, zmodyfikowany czy ponownie rozpatrzony. Dla ochrony Jeziora Hańcza stawka jest jednak istotna. Planowane rozszerzenie rezerwatu miało objąć dodatkowe tereny leśne, które — zgodnie z argumentacją przytoczoną przez stowarzyszenie — mogą odgrywać ważną rolę w zachowaniu czystości wód, naturalnej retencji i ciągłości ekologicznej jeziora oraz Czarnej Hańczy.
O dalszym przebiegu sprawy mogą zdecydować zarówno wyjaśnienia dotyczące negatywnej opinii Rady, jak i kolejne działania Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Białymstoku.











