Muzeum Okręgowe w Suwałkach otworzyło wystawę prac Tymoteusza Muśki, jednego z najważniejszych twórców nieprofesjonalnych Suwalszczyzny lat 70. i 80. XX wieku. Ekspozycji towarzyszy obszerny katalog, a projekt objął także zajęcia edukacyjne dla dzieci i młodzieży oraz konferencję naukową.
Tymoteusz Muśko urodził się w 1917 roku w odległym Monastyrsku. Dzieciństwo i młodość spędził w Dubnie. Do Suwałk przybył w 1974 roku jako człowiek dojrzały i zamieszkał w Domu Pomocy Społecznej. To właśnie z Suwałkami wiąże się jego działalność artystyczna. Przez ponad dziesięć lat tworzył tu obrazy, a pod okiem Jadwigi Błaszczyk-Jurkonis, kierowniczki Wojewódzkiego Domu Kultury, doskonalił swój warsztat. Zmarł w Węgorzewie w 1985 roku. Został pochowany w Dubnie, obok matki.
Przekrój całej twórczości
Wystawa pokazuje prace malarskie i rysunkowe artysty w sposób przekrojowy, ukazując kolejne etapy jego twórczego rozwoju. Ekspozycja ma charakter etnograficzny i prezentuje cykle malarskie: przyrodę, krajobrazy wiejskie i miejskie, pracę w gospodarstwie, sceny obyczajowe i obrzędowość. Dużą część wystawy stanowią portrety, malowane z pamięci lub na podstawie fotografii.
Ważnym elementem ekspozycji są rysunki wykonane ołówkiem lub kredkami na różnorodnym papierze. Niewielkie skrawki materii, zamknięte w przeszklonych ramach, nabierają nowej wartości. Nawet drobne wprawki stają się pełnoprawnymi eksponatami.
Scenariusz i aranżację ekspozycji przygotował dr Krzysztof Snarski. Prezentowane obiekty pochodzą ze zbiorów Muzeum Okręgowego w Suwałkach, Muzeum Kultury Ludowej w Węgorzewie oraz Suwalskiego Ośrodka Kultury.
Katalog – kolejny tom serii
Do wystawy przygotowano obszerny katalog, który pokazuje różnorodność tematów i autorską stylistykę Muśki. To kolejny tom serii poświęconej twórcom związanym z Suwalszczyzną. Teksty i redakcję przygotował Krzysztof Snarski, przy współpracy Joanny Pawłowskiej i Andrzeja Zujewicza. Fotografie wykonali Piotr Malczewski i Krzysztof Snarski, a recenzji i konsultacji merytorycznej podjęła się Alicja Mironiuk-Nikolska. Na okładce wykorzystano fragment obrazu „Orka” ze zbiorów Suwalskiego Ośrodka Kultury.
W katalogu znalazły się obiekty ze zbiorów Muzeum Okręgowego w Suwałkach, Muzeum Sztuki Ludowej w Otrębusach, Muzeum Kultury Ludowej w Węgorzewie, Suwalskiego Ośrodka Kultury, Domu Pomocy Społecznej „Kalina” w Suwałkach oraz z kolekcji prywatnych Marii Bałdygi i Małgorzaty Wojdełko. Publikacja powstała pod patronatem Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego Oddział w Lublinie.
Cztery odsłony jednego projektu
Projekt „Muśko” składał się z czterech elementów: wystawy, katalogu, narracji o artyście przygotowanej dla dzieci i młodzieży w ramach edukacji muzealnej oraz konferencji naukowej z udziałem ekspertów od twórczości nieprofesjonalnej. Wszystkie odbyły się 22 października 2026 roku w przestrzeniach Muzeum Okręgowego w Suwałkach.
– Wystawę można oglądać do końca roku. Serdecznie zapraszam – mówi dr Krzysztof Snarski.
Zadanie zostało dofinansowane ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Kultura Ludowa 2026”, pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.
















